Elk jaar aandacht voor enting tegen vogelpokken!
Virussen spelen een belangrijke rol in het menselijk leven. Niet alleen dat er jaarlijks vele tientallen bejaarden sterven aan de griep, dat er vele duizenden jaarlijks over de hele wereld sterven aan aids en misschien in de toekomst ook vele duizenden aan de gekke koeienziekte, doch ook in het gewone dagelijks leven speelt b.v. de griep ons parten.
Ook in onze hobby kunnen we spreken over virussen die ons vogelbestand in enkele dagen volledig kunnen uitroeien.
Een voorbeeld hiervan is het pokkenvirus dat vroeger (maar helaas ook nu ook nog) als het toeslaat 80% tot 100% van onze vogelbestand kan vernietigen in enkele dagen. Genezen is onmogelijk we kunnen er ons wel voor behoeden!
De mogelijkheid ter voorkomen werd ons ongeveer 35 jaar geleden geboden door een entstof tegen kanariepokken te ontwikkelen. Nu we gelukkig entstof hebben is een jaarlijkse enting (direct na het kweekseizoen) eind juni tot eind augustus het beste tijdstip de kanariepokken de kop in te drukken en kan u massale sterfte voorkomen. Waarom juist in die periode? Rond die tijd komen de muggenlarve uit en hebben de jonge muggen voedsel nodig om zich voort te planten onder de vorm van bloed. Dit halen ze bij mens en dier dus ook bij onze vogels
Kanariepokken, ook wel M-K-V-pokken genoemd, kunnen even goed voorkomen bij kanaries als bij mussen en vinkachtigen. Deze laatste kunnen drager zijn.
De belangrijkste overdragers van het pokkenvirus zijn voornamelijk de muggen, maar ook de rode vogelmijt. De mug besmet de vogels met het pokkenvirus door een muggensteek, bij deze steek spuit de mug een antistollingsmiddel in het wondje wat zij maakt. Als deze mug besmet is met het pokkenvirus zal zij zo het virus overdragen.
Het virus is ook overdraagbaar door besmet drinkwater of besmet voer. Ook kan het overgedragen worden door ons zelf door b.v een bezoek te brengen aan een hok waar het virus aanwezig is.
Ziektebeeld
Het kan een uitwendige vorm zijn die zich laat zien als pokken (wratachtige zweertjes) op de kop (rond ogen en snavel) en het kan een inwendige vorm zijn die gepaard gaat met ademnood. (We noemen deze vorm dus ook wel 'hapziekte'.).
In beide gevallen kan er sprake zijn van een zeer kort ziekteverloop met bijna acute sterfte.
Is het de uitwendige vorm dan kan het soms zo zijn dat de vogels zich langzaam herstellen. Dit pokkenvirus gaat meestal rond, aan het eind van de zomer.
Voorkomen kan - genezen niet!
De kanariepokken zijn niet of nauwelijks te genezen! Je moet het dus hebben van de enige mogelijkheid: het uitbreken voorkomen! Hoe je dit doet? De vogels enten (jaarlijks) omstreeks eind juni / begin juli als de jongste vogels 4 weken oud zijn. Het is handig in verenigingsverband zogenaamde 'entdagen' te organiseren.
Alarm slaan!
Het is zaak groot alarm te slaan als u een pokkenuitbraak bij uw vogels constateert! Onmiddellijk een noodenting toepassen op alle vogels! Isoleer direct de vogels die ziek zijn door ze apart te zetten of in zeer kleine groepjes. Geef aparte voer- en drinkbakken.(Verwissel ze zeker niet meer!)
Het is wenselijk altijd een dosis entstof in voorraad te hebben (Poeder in de diepvriezer) vloeistof in de koeling!
Te laat!
Je zult zien dat het in dit geval te laat is en er blijven in het beste geval slecht 20% van de met zorg gekweekte kanariestam over. Het genezingsproces kun je nog ondersteunen met antibioticum en vitaminen door het drinkwater te geven.
Melden!
Informeer het bestuur van de vereniging. Sta geen bezoek in het vogelhok toe en ga ook nergens op bezoek!
Waaruit bestaat het kanariepokkenvaccin (entstof)?
De minimale titer bedraagt 10 4 TCID 50 per dosis.
Vaccinatie van alle aanwezige vogels wordt aangeraden eenmaal per jaar. Jongen kunnen geënt worden vanaf de leeftijd van 4 weken. De vaccinatie wordt bij voorkeur uitgevoerd vóór het einde van juli. Latere jongen kunnen apart geënt worden.
Toediening van het vaccin
De vloeistof opzuigen in een spuitje en in de ampul met poeder brengen. Zuig enkele keren op en neer zodat het poeder opgelost is en het vaccin virus in suspensie is. Vermijd schuimvorming. Dien het vaccin toe binnen de 5 uren.
Vaccinatie gebeurt door met erbij te verkrijgen naald. De naald wordt in de vloeistof gedompeld zodat het vaccin zich bevindt in de gleuf. Nu door de vleugelplooi prikken zodat de vloeistof met de huid in contact komt. Deze bewegingen een tweede maal herhalen. De vaccinatie kan eveneens gebeuren met een naaimachinenaald (eventueel door een kurk geprikt als handvat) te dompelen in de vloeistof en dezelfde wijze van toediening toe te passen.
Als de vaccinatie goed uitgevoerd werd, zal bij jonge vogels, ter hoogte van de doorprikte vleugelplooi, rond 5 dagen na de vaccinatie een duidelijke entreactie ("entpokje") ontstaan. Bij herenting van vogels die vroeger gevaccineerd werden kan het entpokje kleiner zijn.
Als de ziekte optreedt in een niet-gevaccineerde groep en een snelle diagnose gemaakt wordt, dan kunnen gezonde vogels nog snel gevaccineerd worden. In dit geval dient de entnaald telkens na de enting van iedere vogel of iedere groep ontsmet te worden door ze door de vlam te halen en nadien volledig te laten afkoelen vooraleer de volgende vogel (of groep) geënt worden.
Bewaring
Bij bewaring in de koelkast of vriezer zijn de niet-geopende ampullen 1 jaar en meer houdbaar. Na het mengen van poeder en vloeistof moet het vaccin binnen de 5 uren toegediend zijn.
Voorzorgen
De naald wordt best af en toe ontsmet door ze in een vlam te brengen en nadien volledig te laten afkoelen vooraleer verder te vaccineren. De naald kan volgend jaar opnieuw gebruikt worden.
De vogels na de enting veertien dagen geen bad verstrekken!